Inhoud en didactiek Veilig leren lezen
Veilig leren lezen
In Veilig leren lezen kim-versie leren leerlingen steeds één nieuwe letter in combinatie met eerder geleerde letters.
In Veilig leren lezen kim-versie vormen de klank en letter het uitgangspunt. Leerlingen leren steeds één nieuwe letter in combinatie met eerder geleerde letters. Door deze aanpak komen ze sneller tot het vlot lezen van woorden, zinnetjes en korte teksten.
Didactiek dit is een kop 2
Het leren lezen met Veilig leren lezen kim-versie is opgebouwd rondom 5 stappen:
- De nieuwe letter alzijdig verkennen.
- De nieuwe letter meteen in steeds wisselende combinaties met bekende letters oefenen. Herhalen in woorden en zinnen.
- Bekende letters blijvend herhalen in woorden zonder overlap én zinnen.
- Nieuwe woorden oefenen met bekende woorddelen om optimaal te automatiseren.
- Toepassen van geautomatiseerde leesvaardigheid door vloeiend lezen van teksten.
Dit is een kop 2
Broodtekst
Dit is een kop 3
Broodtekst
Dit is een kop 4
Broodtekst
‘Het is een fijne methode die aansluit op de natuurlijke behoefte van jonge kinderen om te willen bewegen. Daarnaast is het heel prettig om met weekdoelen te werken. Ook het werken met materiaal vind ik heel passend bij jonge kinderen.’
Annemiek Wolf (Juf Annemiek), OBS de Wissel, Haren
Met Veilig leren lezen kim-versie verkennen kinderen alle eigenschappen van een letter. Ze luisteren naar de klank, voelen wat er gebeurt met hun mond, lippen, neus of keel bij het uitspreken van de letters, bekijken de vorm, en schrijven de letters na. Het is niet voor niets dat de koppeling van articulatie, lezen en schrijven zoveel aandacht krijgt in de methode. Uit onderzoek weten we dat dit het makkelijker maakt om letters en klanken aan elkaar te koppelen in de hersenen. Hierdoor leren kinderen beter én sneller lezen.
Steeds één nieuwe letter in H4
Met Veilig leren lezen krijgen leerlingen steeds één nieuwe letter aangeboden. Hiermee oefenen ze in wisselende combinaties met letters die ze al kennen. Ze blijven de nieuwe letter herhalen in woorden en zinnen.
Link naar lesmateriaal
Leerkrachtsoftware voorbeeld niveau 3
Test bladerboek
Resultaat: Bladerboek werkt niet. Alle overige content wordt na bladerboek niet meer getoond.
Unieke automatiseerlijn
Elke aangeboden letter en ieder aangeboden woordtype komt systematisch terug in de Veilig & vlot-boekjes. Dat vind je niet terug in andere methoden. Met Veilig & vlot oefenen leerlingen de nieuwe letter meteen in wisselende combinaties en posities. Niet alleen in losse woordjes, maar ook in zinnen en korte teksten.
Geïntegreerde spelling
Veilig leren lezen kim-versie biedt lezen en spelling doelbewust geïntegreerd aan. Door de gelezen woorden direct te leren spellen wordt de natuurlijke samenhang zichtbaar voor leerlingen. Tijdens het spellen moeten leerlingen elke klank actief omzetten in een letter, wat het inslijpen van sterke tekenklankkoppelingen bevordert.
Resultaten blijven overtreffen
De vernieuwde didactiek zorgt voor nóg betere lees- en spellingprestaties. De resultaten van Veilig leren lezen kim-versie zijn aanzienlijk beter dan het landelijk gemiddelde. Dat blijkt uit onderzoek onder 3233 basisscholen die in schooljaar 2018-2019 les gaven met Veilig leren lezen kim-versie. Lees meer en download de onderzoeksresultaten.
Zo werkt een faqblok
Dit komt doordat de Leerkrachtassistent op dat moment de groepsgebonden gegevens ophaalt uit de centrale database. Dit is een relatief ‘zware’ zoekopdracht die wat tijd in beslag neemt. Het betreft de toewijzing van de leerlingen aan de geadviseerde herhalings/plus-taken en aan de aanpakken. Je ziet in de tussentijd linksboven in het digimenu een wieltje draaien. Als de knoppen verschijnen op de plek van het wieltje kun je weer klikken.
Dyslectische kinderen hebben onder andere moeite met automatiseren. Daarnaast hebben ze moeite met het opbouwen van de directe woordherkenning, omdat ze woordstructuren niet zo gemakkelijk herkennen. Daarom bieden we extra stertijd, suggesties voor interventies en een didactiek die juist voor dyslectische kinderen heel gunstig is.
Met onze nieuwe didactiek trainen we de kinderen nog beter in het automatiseren van de letterkennis en het opslaan van ‘codes’ en woordstructuren. De opsplitsing van letters in letterfamilies komt het automatiseren ten goede en bovendien is er een zeer sterke koppeling met spelling.
De extra stertijd kun je inzetten als extra leertijd voor kinderen die bij de eerste signalen van dyslexie begeleiding nodig hebben. Dyslexie is aan te tonen als ondanks alle inspanning van extra lestijd (die sterkwartiertjes dus) hardnekkig stagnatie, en dus achterstand, blijft bestaan.
In de lay-out en uitwerking van al onze materialen is structuur en rust het uitgangspunt. Ook dat komt deze kinderen ten goede.
De voordelen van de kim-versie voor risicolezers op een rij:
- De nieuwe letter wordt alleen tussen bekende letters aangeboden.
- Letterordening (die terugkomt op letterbord, letterblad en letterdoos).
- Preventief drie gebaren om veel voorkomende verwisselingen tegen te gaan: b (b-d), ei (ie-ei), ui (enige tweetekenklinker met u vooraan).
- De spellingleerlijn (dictee, Veilig gespeld, werkboekje, stappenplan spelling en steunkaarten) biedt voor risicospellers een stevige basis. Lezen en spellen versterken elkaar: dus een stevige spellinglijn is ook goed voor de risicolezers en omgekeerd.
- Zoemend lezen als leesstrategie om te komen tot vlot lezen.
- Zeer zorgvuldig opgebouwde automatiseerlijn in Veilig & vlot:
- Nieuwe letter wordt eerst tien dagen herhaald in overlaprijen en daarna komt de letter t/m kern 11 terug op de automatiseerpagina’s.
- Een koppeling tussen de automatiseerpagina van iedere eerste lesdag en de automatiseerpagina van iedere tweede lesdag (de transferpagina): woorddelen van geautomatiseerde woorden worden bewust gecombineerd in nieuwe woorden op de transferpagina, zodat sterke coderingen zich stapsgewijs en op een sterke basis uitbreiden.
Opbouw Veilig leren lezen kim-versie
Veilig leren lezen werkt met kernen waarin steeds een ander thema centraal staat. Elke kern begint met een ankerverhaal waarmee je het thema introduceert. De platen in de ankerverhalen zijn ook opgenomen in de leerkrachtsoftware, zodat iedereen kan meekijken tijdens het (voor)lezen.
Kern Start
In kern Start maken de leerlingen kennis met alle terugkerende elementen en karakters in Veilig leren lezen, zoals Kim, opa met zijn verzinselpet en het plein waar opa woont. Ook leren ze de werkwijze en materialen van de methode kennen. Na afloop van deze kern wordt aan de hand van toetsing bepaald welke lijn de leerlingen gaan volgen: de maan- of de zonlijn.
Kern 1 tot en met 6
Tot en met kern 6 volgen de leerlingen in de ankerverhalen de belevenissen op het plein in de verschillende seizoenen. In deze periode krijgen leerlingen om de dag een nieuwe letter aangeboden.
Kern 7 tot en met 11
Vanaf kern 7 kennen de leerlingen alle letters en lezen ze verhalen van verschillende auteurs. De ankerverhalen hebben dan een relatie met het leesboekje maan en zon van de betreffende kern.
Kern Afsluiting
Kim en haar opa keren weer terug in het ankerverhaal. In de laatste kern bekijk je samen met de leerlingen wat ze in het afgelopen jaar hebben geleerd. In deze periode wordt ook het lezen in de zomervakantie gestimuleerd. Lees de 5 tips tegen een zomerdip.
Dagindeling
De PO-raad adviseert 480 minuten per week aan lezen, spelling, taal, voorlezen en leesvormen en gevarieerde activiteiten rond boeken in samenhang met woordenschat. Dit is gemiddeld 95 minuten per dag. In Veilig leren lezen is dit als volgt verdeeld:
- Basisles: 50 minuten (met eventuele verlenging naar 65 minuten met het basiskwartier)
- Basiskwartier: 15 minuten flexibel in te roosteren op de dag
- Integratieles: 30 minuten
- Extra ster-tijd: 15 minuten
| Basisles (50 min.) en basiskwartier (15 min.) | Integratieles (30 min.) | Extra ster-tijd (15 min.) |
| 1e dag: technisch lezen 2e dag: spelling | Woordenschat Begrijpend lezen Wereldoriëntatie | Bedoeld voor kinderen met steraanpak |
| Basiskwartier: voor zelfstandig werken of instructie | Aandacht voor: Leesbevordering Spreken en luisteren Creatief schrijven | Extra instructie & begeleiding |
| Lezen Spelling Woordenschat |
Basisles
In de basisles ligt de focus op het leren lezen en het leren spellen. Het eerste halfjaar wordt er elke 2 dagen een nieuwe letter geleerd. Op dag 1 ligt het accent van de instructie op het verkennen van de nieuwe letter en woorden lezen met die letter. Tijdens de zelfstandige verwerking komen zowel lezen als spellen aan bod. De volgende dag ligt het accent van de instructie op spellen. Ook op die dag wordt er in het vervolgwerk zowel gelezen als gespeld. Voor de zwakke lezers is er dagelijks 15 minuten extra lees- en begeleidingstijd ingeroosterd.
De tweede helft van het schooljaar is er in de basislessen ook afwisselend aandacht voor begrijpend lezen en stellen.
Integratieles
Integratielessen hebben een heel ander karakter. Deze lessen zijn niet gericht op technische vaardigheden, maar op het ontwikkelen van plezier in lezen, interactief voorlezen, ontwikkelen van verhaalbegrip, uitbreiding van de woordenschat en mondelinge taal. Alle leerlingen van de drie verschillende aanpakken zijn bij deze lessen betrokken.
Differentiatie
Elke leerling kan op zijn eigen manier succes boeken met Veilig leren lezen. De differentiatieniveaus en oefeningen zijn gebaseerd op de eigen letterkennis. Hierdoor werkt Veilig leren lezen voor elke leerling.
Drie niveaus
Veilig leren lezen werkt met drie differentiatieniveaus: maan, zon en ster. Leerlingen met een normale leesontwikkeling volgen de maanlijn. Leerlingen die al leesvaardig zijn of een snelle groei doormaken volgen de zonlijn. Kinderen die wat meer moeite hebben met lezen volgen de maanlijn, maar krijgen daarbij extra instructie en begeleiding, zodat ook zij de basisdoelen kunnen bereiken.
Verbinding tussen maan en zon
De zongroep en de maangroep zijn sámen betrokken bij de les. Als de maangroep bijvoorbeeld de ‘p’ van kip leert, leest de zongroep een tekst óver een kip. Zo houd je de groep bij elkaar en wordt elk kind uitgedaagd om op het eigen niveau te werken. Bovendien lezen zij in de leesboekjes samenleesteksten met teksten voor maan en zon.
Snuffelpagina’s en themataken
In elke klas zitten leerlingen die om meer uitdaging vragen. Op de snuffelpagina’s van Veilig & vlot en Veilig gespeld staan moeilijke opdrachten voor kinderen die hiermee willen oefenen. De themataken in de integratielessen bieden uitdaging voor alle niveaus.
Leesboeken op elk niveau
Bij elke kern zijn extra leesboeken beschikbaar voor maan-, zon- en ster. Er is een grote variatie aan boeken. Ook is er bij iedere kern een voorleesboek voor de leerkracht, dat op een speelse manier verwijst naar een van de leesboeken voor de kinderen.
Remediërend oefenmateriaal voor leren lezen
Met Veilig leren lezen kim-versie bereiken bijna alle kinderen het niveau van E3 of hoger. In kern 11 en kern afsluiting worden die doelen verankerd en verkennen de leerlingen de woordtypen die daarna volgen. De meeste kinderen kunnen dit aanbod prima aan. Maar voor enkele kinderen is een intensief aanbod van herhaling van de E3-doelen wenselijk. Voor deze groep is extra oefenstof ontwikkeld: Veilig & vlot E3. Veilig & vlot E3 bestaat uit 2 boekjes. Boekje 1 voor het oefenen van specifieke woordtypes. Boekje 2 voor het oefenen van belevingsvolle teksten.
Toetsing en evaluatie
Veilig leren lezen heeft een efficiënt leerlingvolgsysteem waarmee je de vorderingen van leerlingen op de voet kunt volgen. Eventuele leesproblemen signaleer je hierdoor in een vroeg stadium.
Toetsen en observaties
Voor de leerlijnen technisch lezen, spelling, begrijpend lezen, woordenschat en mondelinge communicatie biedt Veilig leren lezen methodegebonden toetsen en/of observaties aan. Door de automatische koppeling met Cito en ParnasSys hoef je de resultaten maar één keer in te voeren.
Kern- en groepsplannen
Op basis van de resultaten stelt de leerkrachtsoftware een kernplan voor. Hierin zie je in één oogopslag welke leerlingen aan welke doelen moeten werken en hoe je die doelen kunt bereiken. Hier kun je eenvoudig je eigen bevindingen aan toevoegen. Vervolgens maak je de groepsplannen.
Thuis oefenen
Dankzij de leerlingsoftware voor thuis oefenen leerlingen thuis met wat ze op school hebben geleerd. Als op school een letter behandeld is, wordt deze vrijgegeven in de thuissoftware. Ouders kunnen de vorderingen van hun kind ook via de software volgen. De ouderbrieven in de leerkrachtsoftware stimuleren bovendien de ouderbetrokkenheid. Hierin staat met welke kern de leerlingen bezig zijn, welke letters ze gaan leren en er staan tips in voor ouders.
Veilig leren lezen ook voor speciaal basisonderwijs
Veilig leren lezen kim-versie is ook geschikt voor het speciaal basisonderwijs. Er is geen aangepaste versie nodig: vanuit het basisprogramma kun je eenvoudig aanpassingen doen in het aanbod en de leertijd.
Wil je meer weten over het gebruik van Veilig leren lezen in het SBO? Vraag dan de brochure “Veilig leren lezen in het SBO” aan. Hierin wordt uitgebreid uitleg gegeven over het werken met Veilig leren lezen kim-versie in het SBO.
Verder met je methodekeuze GB
Contact opnemen
Wil je meer weten over Veilig leren lezen kim-versie? test of een andere adviseur uit jouw regio helpt je graag verder.
contact -testContact opnemen
Wil je meer weten over Veilig leren lezen kim-versie? Willemijn of een andere adviseur uit jouw regio helpt je graag verder.
Ontvang de nieuwsbrief over deze lesmethode